Avustralasya Sümsük Kuşu “Morus Serrator”

Pasifik Sümsük Kuşu olarak da adlandırılan, 80-90 cm’ye varabilen boyu, 180 cm’ye varabilen kanat açıklığı ile Avustralasya Sümsük Kuşu (morus serrator), Sulidae familyasındaki üç okyanus kuşu türünden en çok bilinenidir.

Yazı ve Fotoğraf: Mehmet İlbaysözü

Yeni Zelanda kıyı sularında yaygın olarak göze çarpan, çoğunlukla beyaz tüylü, uzun, sivri kanatlı, sivri kuyruklu, konik gagalı, uzun boyunlu ve ince gövdeli, iri bir kıyı deniz kuşudur. Usta bir avcı ve dalıcıdır. Çoğunlukla Sula cinsinden Boobie türüyle sınıflandırılır. Kanatlarının arka kenarları ve merkezi kuyruk tüylerinin bir kısmı siyahtır. Kama biçimindeki konik gaga mavimsi gri, siyah çizgili; gözü saran cilt yoğun mavidir. Baş tüyleri boynundan aşağıya doğru uzanarak, açık sarı renktedir. Avustralasya Sümsük Kuşu, birbirini izleyen mevsimlerde genellikle aynı partnerle ürer. Bazı kuşlar hayat boyu birlikteliklerini korurlar ancak ayrılıklar da yaşanır. Çift, yumurtasını kaybederse 4 hafta içerisinde yenisini yapabilir. Yumurtaya dişi ve erkek birlikte bakarlar. Yavrular kusma yöntemiyle beslenirler ve yetişkinliğe ulaşmaları 3-4 yılı alabilir.

 

Kıyı adalarında ve Yeni Zelanda anakarasının bazı uçurum ve sahillerinde yoğun kolonilerde ürerler. Üreme dağılımı aynı zamanda güneydoğu Avustralya ve Tazmanya’yı da kapsar. Büyük kolonilerin yakınında, geniş topluluklar halinde ya da yalnız beslenirken gözlemlenebilirler. Üreme mevsimi, kuşların koloni bölgesine dönmeye başladıkları Temmuz’dan, genç bireylerin uçmalarına olanak sağlayan kanat tüylenmelerinin tamamlandığı Mart-Nisan aylarına kadar uzanır. Erkekler, koloni bölgesine, hazır bir yuvayı sahiplenmek ya da yenisini yapmak ve korumak amacıyla dişilerden daha erken gelirler. Çoğunlukla kıta sahanlığı dâhilindeki sığ sularda beslenirler. Yuvalama alanı olarak uçurum çıkıntılarından çok düz zemini tercih ederler. Üreme kolonileri tamamen ya da büyük ölçüde denizle çevrili alanlarda, yani adalarda ya da burunlarda bulunur.

 

Üreme kolonilerindeki karakteristik davranışlar arasında karşılıklı gaga tokuşturma ve çiftlerin kafa kafaya eğilmeleri, yuvada hâkimiyet alanını bildiren kafa sallama ve uçma niyetinin bir göstergesi olarak gagayı gökyüzüne doğru çevirmek yer almaktadır. 1980-81 yıllarında yaklaşık 46 bin çift olan Yeni Zelanda popülasyonu, bazı eski üreme bölgeleri terk edilmiş olmasına rağmen, yılda yaklaşık %2 artmaya devam etmiştir. Yeni Zelanda’daki en büyük koloni yaklaşık 5 bin çiftle Cape Kidnappers’dadır. Popülasyonları muhtemelen üreme kolonilerinin kolay uçuş mesafelerindeki uygun avın varlığına göre değişmektedir. Bazı yumurtalar ve genç bireyler, güney kara sırtlı martılar tarafından avlanırlar.

 

Kaynak: http://nzbirdsonline.org.nz/species/australasian-gannet